Επιστολή του Δ.Ν.Φιλάρετου προς τον Π.Τσαλδάρη με την οποία τον προτρέπει να δεχτεί τη συγκρότηση οικουμενικής κυβέρνησης αφενός και αφετέρου να προάγει τον ελληνικό καπνό στο εξωτερικό και κυρίως στην Αγγλία ως μέτρο για την επίλυση της οικονομικής και νομισματικής κρίσης της Ελλάδας.
173.347.077 · 1932 Νοέμβριος 7 · Ελληνική · παραγωγή μηχανής, χωρίς έλεγχο
Σάρωση
Πρωτότυπο κείμενο (διπλωματική μεταγραφή)
OCR: πέρασε τους ελέγχους · claude/opus
7 Νοεμβρίου 1932.
Σεβαστέ μου Κύριε Πρόεδρε,
Γνωστόν σᾶς εἶνε ὅτι τήν ψῆφον μου, ὡς πολίτης, δίδω εἰς τό κόμ-
μα τῶν φιλελευθέρων. Οὐχ'ἧττον ἔχομεν ὅλοι καθῆκον νά συντρέξωμεν μέ τάς
σκέψεις μας, ἄν ἔχουν ἀξίαν τινα, τήν Κυβέρνησιν τῆς χώρας. Ἄλλωστε, ἐν
ἐπιγνώσει τῶν μεγάλων οἰκονομικῶν προβλημάτων ἀπαιτούντων ριζικάς λύσεις,
συνεχῶς εὔχομαι καί ζητῶ, τοὐλάχιστον ἐπ'αὐτῶν, σύμπραξιν ὅλου τοῦ πολιτι-
κοῦ κόσμου. ~~Τοῦτο~~ \Οικουμενικήν/ γνωρίζω καλά ὅτι ἐποθεῖ πρό παντός καί ὁ Ἐλευθ.Βενιζέλος.
Εὔχομαι δέ τό ταχύτερον καί τό λαϊκόν κόμμα νά κάμη την πατριωτικήν χειρονο-
μίαν νά ζητήση Οἰκουμενικήν, ἥν ἀφίνουν νά ἐλπίζεται αἱ συνεταί προχθεσιναί
δηλώσεις σας. Πιστεύσατε ὅτι ἄν κατορθώσετε νά προσέλθητε καί νά ζητήσετε
ὡς κόμμα εἰλικρινῆ οἰκουμενικήν συνεργασίαν θά εἶνε τοῦτο ἡ μεγαλειτέρα ὑπη-
ρεσία ποῦ μπορεῖτε αὐτή τή στιγμήν νά προσφέρετε στόν τόπο μας καί σεῖς καί
τό λαϊκόν κόμμα, τοῦ ὁποίου ἡ φιλοδοξία νά εἰσφέρει εἰς τά κοινά εἶνε νοη-
τή καί σεβαστή καί θά ἠδύνατο οὕτω ν'ἀποβῆ ἀληθινά χρήσιμη καί γόνιμη. Ἔτσι
θά ἐπεβάλομεν τά ὀρθά καί εἰς τούς πιστωτάς μας καί εἰς τό ἐσωτερικόν καί
θ'ἀνεκτᾶτο ἡ ἐμπιστοσύνη.
Ἄλλως, ἱστάμεθα ἐπί σεισμοπλήκτου ἐδάφους. Ἀπό διημέρου ἐγκαι-
νιάσθη νέα ὄψις τοῦ τύπου, ὁ κυβερνητικός ψέγει τήν προκάτοχον Κυβέρνησιν
διά τά πάντα, ὁ φιλελεύθερος ἐπικρίνει τήν νέαν Κυβέρνησιν διά τό παραμικρόν,
τουτέστιν ἐν ᾧ χρόνῳ ἐδέχθητε τήν ἀνοχήν τῶν ἀντιπάλων σας, ὁ κομματικός ἀν
ταγωνισμός μετατοπίζεται εἰς τόν τύπον καί θά βαίνει ὀξυνόμενος ἕως οὗ αἰφνι-
δίως μεταδοθῆ εἰς τήν Βουλήν. Ἡ νόθος αὐτή πολιτική κατάστασις χωρίς νά ὑ-
πόσχεται καμμίαν σοβαράν \[…]/ οἰκοδομητικήν ἐργασίαν θά μᾶς ὁδηγήση μοιραίως,
ἀργά ἤ γρήγορα, πρός ἐκλογάς. Καλλίτερα γρήγορα, διά νά μή χάνεται πολύτι-
μος χρόνος, ἐάν δέν κατορθώσετε, πρίν ἡ βόμβα ἐκραγῆ, νά πείσετε τούς ζωηρο-
τέρους φίλους σας περί τῆς ἐθνικῆς ἀνάγκης τῆς Οἰκουμενικῆς.
Σφραγίδες και σημειώσεις
- handwritten_note ⟦Αντιγραφέν⟧ ⟦…⟧ Βενιζέλου top left, underlined
- archival 77 top right, handwritten folio number
- stamp ΜΠΗ right margin, lower half (Benaki Museum stamp)
- other Underlining of 'εἰλικρινῆ', 'οἰκουμενικήν', 'συνεργασίαν' in the typed text body, first paragraph
Αβέβαιες αναγνώσεις
- ~~Τοῦτο~~ \⟦Οικουμενικήν⟧/ Typed 'Τοῦτο' struck through by hand; handwritten word inserted above, read as 'Οικουμενικήν' (monotonic hand).
- ⟦ἐποθεῖ⟧ Typed word partly unclear; a handwritten mark (possibly a question mark or accent) above it. Could be 'ἐπόθει' or 'ποθεῖ'.
- \⟦…⟧/ Small handwritten insertion above, between 'σοβαράν' and 'οἰκοδομητικήν'; illegible.
- ⟦ὑ- πόσχεται⟧ Partly obscured by the museum stamp at right margin.
- ⟦μοιραίως⟧ Partly obscured by the museum stamp.
- ⟦πολύτι- μος⟧ Partly obscured by the museum stamp.
- κάμη την Accents/iota subscript not clearly visible; transcribed as seen.
- συνεταί Read as typed; the letters are faint.
Δημοτική
7 Νοεμβρίου 1932.
Σεβαστέ μου Κύριε Πρόεδρε,
Γνωστό σας είναι ότι την ψήφο μου, ως πολίτης, τη δίνω στο κόμμα των φιλελευθέρων. Ωστόσο έχουμε όλοι καθήκον να συνδράμουμε με τις σκέψεις μας, αν έχουν κάποια αξία, την Κυβέρνηση της χώρας. Άλλωστε, έχοντας επίγνωση των μεγάλων οικονομικών προβλημάτων που απαιτούν ριζικές λύσεις, εύχομαι συνεχώς και ζητώ, τουλάχιστον ως προς αυτά, σύμπραξη όλου του πολιτικού κόσμου. ~~Αυτό~~ \Οικουμενική/ γνωρίζω καλά ότι ποθεί πρώτα απ' όλα και ο Ελευθ[έριος] Βενιζέλος.
Εύχομαι δε το συντομότερο και το λαϊκό κόμμα να κάνει την πατριωτική χειρονομία να ζητήσει Οικουμενική, την οποία αφήνουν να ελπίζεται οι συνετές προχθεσινές δηλώσεις σας. Πιστέψτε ότι αν καταφέρετε να προσέλθετε και να ζητήσετε ως κόμμα ειλικρινή οικουμενική συνεργασία, θα είναι αυτό η μεγαλύτερη υπηρεσία που μπορείτε αυτή τη στιγμή να προσφέρετε στον τόπο μας και εσείς και το λαϊκό κόμμα, του οποίου η φιλοδοξία να συμβάλει στα κοινά είναι κατανοητή και σεβαστή και θα μπορούσε έτσι να αποβεί πραγματικά χρήσιμη και γόνιμη. Έτσι θα επιβάλλαμε τα ορθά και στους πιστωτές μας και στο εσωτερικό και θα ανακτιόταν η εμπιστοσύνη.
Αλλιώς, στεκόμαστε σε σεισμόπληκτο έδαφος. Εδώ και δύο μέρες εγκαινιάστηκε νέα όψη του τύπου: ο κυβερνητικός ψέγει την προηγούμενη Κυβέρνηση για τα πάντα, ο φιλελεύθερος επικρίνει τη νέα Κυβέρνηση για το παραμικρό, δηλαδή ενώ δεχθήκατε την ανοχή των αντιπάλων σας, ο κομματικός ανταγωνισμός μετατοπίζεται στον τύπο και θα προχωρεί οξυνόμενος μέχρι να μεταδοθεί ξαφνικά στη Βουλή. Αυτή η νόθα πολιτική κατάσταση, χωρίς να υπόσχεται καμία σοβαρή \[…]/ οικοδομητική εργασία, θα μας οδηγήσει αναπόφευκτα, αργά ή γρήγορα, σε εκλογές. Καλύτερα γρήγορα, για να μη χάνεται πολύτιμος χρόνος, αν δεν καταφέρετε, πριν εκραγεί η βόμβα, να πείσετε τους πιο ζωηρούς φίλους σας για την εθνική ανάγκη της Οικουμενικής.
Τουρκικά
7 Kasım 1932.
Saygıdeğer Sayın Başkanım,
Bilirsiniz ki, bir yurttaş olarak oyumu Liberaller partisine veriyorum. Bununla birlikte, değeri varsa, düşüncelerimizle ülkenin Hükûmetine yardımcı olmak hepimizin ödevidir. Ayrıca, kökten çözümler gerektiren büyük ekonomik sorunların bilincinde olarak, hiç değilse bunlar konusunda, bütün siyasi dünyanın iş birliğini sürekli diliyor ve talep ediyorum. ~~Bunu~~ \Ekümenik hükûmeti/ her şeyden önce Eleftherios Venizelos'un da arzuladığını iyi biliyorum. Halk Partisinin de, evvelsi günkü ölçülü beyanlarınızın umut ettirdiği ekümenik hükûmeti talep etme yolundaki yurtsever jesti en kısa zamanda yapmasını diliyorum. İnanınız ki, bir parti olarak gelip içten bir ekümenik iş birliği talep etmeyi başarırsanız, bu, şu anda gerek sizin gerek Halk Partisinin ülkemize sunabileceğiniz en büyük hizmet olacaktır; ortak işlere katkıda bulunma hırsı anlaşılır ve saygıdeğer olan Halk Partisi böylece gerçekten yararlı ve verimli olabilirdi. Böylece doğru olanı hem alacaklılarımıza hem iç kamuoyuna kabul ettirirdik ve güven yeniden kazanılırdı.
Aksi halde sarsıntıya uğramış bir zemin üzerinde duruyoruz. İki günden beri basında yeni bir görünüm başladı: hükûmet yanlısı basın selefi Hükûmeti her şey için kınıyor, liberal basın yeni Hükûmeti en ufak şey için eleştiriyor; yani, rakiplerinizin hoşgörüsünü kabul ettiğiniz sırada, partiler arası rekabet basına kayıyor ve ansızın Meclis'e sıçrayıncaya dek keskinleşerek sürecektir. Bu sahte siyasi durum, hiçbir ciddi \[…]/ yapıcı çalışma vaat etmeksizin, bizi kaçınılmaz olarak, er ya da geç, seçimlere götürecektir. Bomba patlamadan önce en hareketli dostlarınızı ekümenik hükûmetin ulusal zorunluluğuna ikna edemezseniz, değerli zaman kaybedilmesin diye, seçimlerin hızlı olması daha iyidir.
Αγγλικά
7 November 1932.
My Respected Mr. President,
As you know, I give my vote, as a citizen, to the party of the Liberals. Nevertheless, we all have a duty to assist the Government of the country with our thoughts, if they are of any value. Moreover, in full awareness of the great economic problems that demand radical solutions, I continually wish and ask for the co-operation of the whole political world, at least on these. ~~This~~ \Ecumenical [government]/ I know well that Eleft[herios] Venizelos too longs for above all. I also wish that the People's Party may as soon as possible make the patriotic gesture of asking for an Ecumenical [government], which your judicious declarations of the day before yesterday allow one to hope for. Be assured that if you succeed in coming forward and asking, as a party, for sincere ecumenical co-operation, this will be the greatest service that you and the People's Party can at this moment offer to our country. The ambition of that party to contribute to public affairs is understandable and respectable, and it could thus prove truly useful and fruitful. In this way we would impose what is right both on our creditors and at home, and confidence would be recovered.
Otherwise, we stand on earthquake-stricken ground. For two days a new aspect of the press has been inaugurated: the government paper censures the preceding Government for everything, the Liberal paper criticises the new Government for the slightest thing. That is to say, at the very time when you accepted the forbearance of your opponents, party rivalry is shifting to the press and will go on growing sharper until it is suddenly transmitted to Parliament. This spurious political situation, without promising any serious \[…]/ constructive work, will inevitably lead us, sooner or later, to elections. Better soon, so that precious time is not lost, if you do not succeed, before the bomb explodes, in persuading your more ardent friends of the national necessity of the Ecumenical [government].
Ανοιχτά ζητήματα
| σ. | Είδος | Γλώσσα | Κείμενο | Λεπτομέρεια |
|---|---|---|---|---|
| 1 | uncertain_reading | ~~Τοῦτο~~ \Οικουμενικήν/ | Typed 'Τοῦτο' struck through by hand; handwritten word inserted above, read as 'Οικουμενικήν' (monotonic hand). | |
| 1 | uncertain_reading | ἐποθεῖ | Typed word partly unclear; a handwritten mark (possibly a question mark or accent) above it. Could be 'ἐπόθει' or 'ποθεῖ'. | |
| 1 | uncertain_reading | \[…]/ | Small handwritten insertion above, between 'σοβαράν' and 'οἰκοδομητικήν'; illegible. | |
| 1 | uncertain_reading | ὑ- πόσχεται | Partly obscured by the museum stamp at right margin. | |
| 1 | uncertain_reading | μοιραίως | Partly obscured by the museum stamp. | |
| 1 | uncertain_reading | πολύτι- μος | Partly obscured by the museum stamp. | |
| 1 | uncertain_reading | κάμη την | Accents/iota subscript not clearly visible; transcribed as seen. | |
| 1 | uncertain_reading | συνεταί | Read as typed; the letters are faint. | |
| 1 | translation_abbreviation | el | Ἐλευθ.Βενιζέλος | «Ἐλευθ.» αναπτύσσεται ως Ελευθ[έριος]· το επώνυμο αποδίδεται με το γλωσσάρι (Βενιζέλος). |
| 1 | translation_term | el | Οἰκουμενικήν | «Οικουμενική» = οικουμενική (πολυκομματική) κυβέρνηση, όπως ήταν ο όρος της εποχής· εδώ αποδίδεται κατά λέξη ως «Οικουμενική». Στο χειρόγραφο το «Τοῦτο» είναι διαγραμμένο και πάνω από τη γραμμή έχει προστεθεί η αβέβαιη ανάγνωση «Οικουμενικήν». |
| 1 | translation_uncertain_source | el | αἱ συνεταί προχθεσιναί δηλώσεις σας | Η λέξη «συνεταί» δεν είναι σαφής στην πηγή (πιθανό λάθος για «συνετοί/συνετταί» ή άλλη λέξη)· αποδόθηκε ως «συνετές» με επιφύλαξη. Η σύνταξη της φράσης («ἥν ἀφίνουν νά ἐλπίζεται») είναι επίσης ανώμαλη. |
| 1 | translation_uncertain_source | tr | ~~Τοῦτο~~ \Οικουμενικήν/ | Üstü çizili 'Τοῦτο' (bunu) ve satır üstü eklenmiş ⟦Οικουμενικήν⟧ (ekümenik) çeviride işaretleriyle korundu; ekleme 'Τοῦτο'nun yerine geçiyor. Türkçe söz dizimi için 'olanı' eklendi. |
| 1 | translation_abbreviation | tr | Ἐλευθ. | 'Ἐλευθ.' Eleftherios olarak açıldı (Ἐλευθέριος Βενιζέλος). |
| 1 | translation_uncertain_source | tr | αἱ συνεταί προχθεσιναί δηλώσεις σας | 'συνεταί' olağan bir sözcük değil; muhtemelen 'συνετοί' (ölçülü, ihtiyatlı) yazım hatası. 'Ölçülü' diye çevrildi, ⟦⟧ içine alındı. |
| 1 | translation_term | en | Οἰκουμενικήν / Οἰκουμενική | Rendered 'Ecumenical [government]': the all-party coalition government (οἰκουμενική κυβέρνησις) discussed in the catalogue abstract. The noun 'government' is understood, not written, in the source. |
| 1 | translation_uncertain_source | en | Τοῦτο … Οικουμενικήν | The transcription shows 'Τοῦτο' struck through and 'Οικουμενικήν' (uncertain reading) written above it. The marks are kept as ~~ ~~ and \ /. The verb ⟦ἐποθεῖ⟧ is also uncertain. |
| 1 | translation_uncertain_source | en | συνεταί | Read as 'συνετοί' (judicious, prudent). The ending as written is unusual and the intended word may differ. |
| 1 | translation_abbreviation | en | Ἐλευθ.Βενιζέλος | Eleft[herios] Venizelos, expanded with confidence. |