Επιστολή του Σ. Βενιζέλου προς τον Άγγλο πρεσβευτή R. Leeper σχετικά με την όξυνση της αντιπαράθεσης μεταξύ του ΕΑΜ και της Εθνικής Οργάνωσης Κρήτης και άλλων εθνικών οργανώσεων του νησιού και τον τρόπο αντιμετώπισής της.
226.06.123 · 1944 Ιούνιος 29 · Αγγλική · machine-generated, not reviewed
Scan
Original text (diplomatic transcription)
OCR: passed checks · evren/qwen3-vl-30b
DEPUTY PRIME MINISTER
ROYAL HELLENIC GOVERNMENT
Ref. No. D/990,
June 29, 1944.
Your Excellency,
I have the honour to inform you that according to reliable information which has reached us from CRETE, and in spite of the agreement signed, the contrast between the E.A.M. Organization and the well-known E.O.K. Organization (National Organization of Cretans) and other nationalist elements of the Island is increasing daily, and it is probable that it will result in complete rupture, which will bring as a consequence division and civil war, similar to that created in GREECE.
As you are aware, this collision has been avoided through the wisdom of the administrators of the E.O.K. Organization and to a part of conservative members of E.A.M. who are really animated by nationalist feelings. Unfortunately, however, the subversive elements of E.A.M. - according to the above reliable information - have increased and are trying to exploit the Organization for party benefits. Thus, the nationalist and conservative group of the Organization tends to be absorbed by the subversive elements and to gradually become a completely involuntary instrument of these.
We feel that the unique solution to face this condition which may at this last moment succeed in stopping civil war and preserving national unity within the Cretan people, is the immediate discharge to CRETE of Messrs. Em. BADOUVAS and Paul GHYPARIS, the former to be sent to LASSITHION & HERACLION Provinces, and the latter to RETHIMNO & CANEA Provinces, to lead the guerilla movement, following instructions to be issued by the R.H. Government and G.H.Q. M.E.F. This mission would, thus, compose the potential foundation of the nationalist Cretan element.
The above persons are well-known for their national activities until the present time, as well as for their ability to organize guerilla warfare. Should they proceed to CRETE with the support of G.H.Q. M.E.F., they could group around them all sane and potential elements in the Island, and thus they could easily succeed in neutralizing anarchist elements and preventing civil war among the Cretan people.
May I point out - should the above proposal not meet with your approval - that I consider the expansion of civil war in CRETE also as certain, with all the resulting evils for CRETE as well as for the Allied cause in general.
Very sincerely yours,
S. VENIZELOS.
H.E. Mr. Reginald LEAPER, C.M.G., G.B.M.,
H.B.M.'s Ambassador to GREECE,
CAIRO.
Stamps and notes
- handwritten_note 26/6/43 top_right
- letterhead DEPUTY PRIME MINISTER ROYAL HELLENIC GOVERNMENT top_center
- archival Ref. No. D/990 top_left
- archival June 29, 1944. top_right
Demotic Greek
Not yet available.
Turkish
BAŞBAKAN YARDIMCISI
KRALİYET YUNAN HÜKÛMETİ
Ref. No. [Referans No.] D/990,
29 Haziran 1944.
Ekselansları,
GİRİT'ten bize ulaşan güvenilir bilgilere göre, imzalanan anlaşmaya rağmen E.A.M. [Ethnikó Apeleftherotikó Métopo – Ulusal Kurtuluş Cephesi] Örgütü ile tanınmış E.O.K. Örgütü (Giritlilerin Ulusal Örgütü) ve Ada'nın diğer milliyetçi unsurları arasındaki karşıtlığın her geçen gün arttığını bildirmekle şeref duyarım. Bunun tam bir kopuşla sonuçlanması muhtemeldir. Bu kopuş da YUNANİSTAN'da yaşanana benzer bir bölünmeyi ve iç savaşı beraberinde getirecektir.
Bildiğiniz üzere bu çatışma, E.O.K. Örgütü yöneticilerinin basireti ile E.A.M.'ın gerçekten milliyetçi duygularla hareket eden muhafazakâr üyelerinin bir kısmı sayesinde önlenmiştir. Ne var ki yukarıda sözü edilen güvenilir bilgilere göre E.A.M.'ın yıkıcı unsurları ne yazık ki çoğalmıştır ve Örgütü parti çıkarları için istismar etmeye çalışmaktadır. Böylece Örgütün milliyetçi ve muhafazakâr kesimi, yıkıcı unsurlar tarafından yutulma ve giderek tamamen iradesi dışında bunların aracı hâline gelme eğilimindedir.
Bu durumla başa çıkmak için, bu son anda iç savaşı durdurmayı ve Girit halkı arasında ulusal birliği korumayı başarabilecek tek çözümün Bay Em. BADOUVAS ile Bay Paul GHYPARIS'in derhâl GİRİT'e gönderilmesi olduğu kanısındayız. Birincisi LASSITHION ve HERACLION illerine, ikincisi ise RETHIMNO ve CANEA illerine gönderilmeli ve her ikisi de R.H. [Royal Hellenic – Kraliyet Yunan] Hükûmeti ile G.H.Q. M.E.F. [General Headquarters, Middle East Forces – Orta Doğu Kuvvetleri Genel Karargâhı] tarafından verilecek talimatlar doğrultusunda gerilla hareketine önderlik etmelidir. Böylece bu görev, milliyetçi Girit unsurunun güçlü temelini oluşturacaktır.
Yukarıda adı geçen kişiler, bugüne kadarki ulusal faaliyetleri ve gerilla savaşı örgütleme yetenekleriyle tanınmaktadır. G.H.Q. M.E.F.'in desteğiyle GİRİT'e gidecek olurlarsa Ada'daki tüm sağduyulu ve güçlü unsurları çevrelerinde toplayabilirler. Böylece anarşist unsurları etkisiz hâle getirmeyi ve Girit halkı arasında iç savaşı önlemeyi kolaylıkla başarabilirler.
Yukarıdaki önerinin onayınızı almaması hâlinde, iç savaşın GİRİT'e de yayılmasını, hem GİRİT hem de genel olarak Müttefik davası için doğuracağı bütün kötülüklerle birlikte, kesin saydığımı belirtmeme izin veriniz.
En içten saygılarımla,
S. VENIZELOS.
H.E. [His Excellency – Ekselansları] Bay Reginald LEAPER, C.M.G. [Companion of the Order of St Michael and St George], G.B.M.,
H.B.M.'nin [His Britannic Majesty – Britanya Kralı Majesteleri] YUNANİSTAN Büyükelçisi,
KAHİRE.
English
Not yet available.